Beheer Openbare Ruimte Basis

De openbare ruimte bestaat uit veel verschillende objecten, zoals wegen, groen, bomen, verlichting, riolering en straatmeubilair, die goed moeten worden beheerd. Tijdens deze Blended Learning leer je hoe gegevens over deze objecten worden verzameld, geregistreerd, gecontroleerd en gebruikt voor inspectie, onderhoud en vervanging.

Je krijgt inzicht in de beheerketen, verschillende beheerdisciplines, datakwaliteit en de verantwoordelijkheden van beheerders. Je leert hoe Geo-ICT en open-source technologie worden ingezet om beheerdata te bekijken, combineren en ruimtelijk te analyseren. Daarbij werk je praktisch met QGIS.

Ook maak je kennis met de rol van beheerdata bij duurzaam en klimaatbestendig beheer van de openbare ruimte. Na afloop beschik je over een brede basis in Beheer Openbare Ruimte en kun je geografische informatie gebruiken om beheer- en onderhoudsvraagstukken ruimtelijk inzichtelijk te maken.

Welke vraagstukken leer je oplossen binnen Beheer Openbare Ruimte Basis?

Tijdens deze 3-daagse klassikale cursus leer je onder begeleiding van een docent hoe je de volgende beheervraagstukken met Geo-ICT en QGIS kunt onderzoeken:

  • Hoe krijg je inzicht in welke objecten zich in de openbare ruimte bevinden, waar ze liggen en wat hun actuele toestand is?
  • Welke gegevens heb je nodig om wegen, groen, bomen, verlichting, riolering, kunstwerken en andere objecten goed te beheren?
  • Hoe beoordeel je of beheerdata volledig, actueel, consistent en ruimtelijk betrouwbaar genoeg zijn om beheerbeslissingen op te baseren?
  • Hoe gebruik je inspectie- en conditiegegevens om onderhoud en vervanging te plannen?
  • Hoe combineer je gegevens uit verschillende beheerdisciplines en databronnen tot één compleet beeld van de openbare ruimte?
  • Hoe zet je Geo-ICT en open-source technologie in om beheeropgaven te analyseren en onderbouwde beheerbeslissingen te nemen?
  • Hoe kunnen geografische gegevens bijdragen aan duurzaam en klimaatbestendig beheer van de openbare ruimte?

Tijdens deze cursus leer je hoe je de openbare ruimte systematisch analyseert en beheert met behulp van Geo-ICT, geodata en open-source technologie. Je ontdekt hoe objectgegevens, inspecties, onderhoud en planning met elkaar samenhangen en hoe je deze informatie gebruikt om beheeropgaven inzichtelijk te maken en onderbouwde keuzes te maken.

De theorie achter beheer van de openbare ruimte

Een goede beheerstrategie begint met inzicht in de openbare ruimte en de objecten waaruit deze bestaat. Je leert hoe wegen, groen, bomen, openbare verlichting, riolering, kunstwerken, speelvoorzieningen en straatmeubilair onderdeel zijn van verschillende beheerdisciplines en hoe deze disciplines met elkaar samenhangen.

Daarnaast maak je kennis met de beheerketen: van inventarisatie en registratie tot inspectie, onderhoud, vervanging en actualisatie. Je leert welke organisaties en professionals betrokken zijn bij het beheer van de openbare ruimte en hoe betrouwbare object- en locatiegegevens de basis vormen voor goed beheer en onderbouwde besluitvorming.

Ook krijg je inzicht in actuele beheeropgaven. Je ontdekt hoe thema’s zoals duurzaamheid, klimaatbestendigheid, vergroening, wateroverlast, hittestress en circulariteit invloed hebben op het beheer en de inrichting van de openbare ruimte.

Werken met beheerdata en geografische informatie

Goed beheer begint met betrouwbare en actuele gegevens. Daarom werk je met geografische informatie en beheerdata zoals objectlocaties, objectkenmerken, inspectiegegevens, conditiegegevens en onderhoudsinformatie. Je leert hoe deze gegevens worden vastgelegd, gecontroleerd, bijgehouden en gebruikt binnen het beheerproces.

Daarbij staat datakwaliteit centraal. Je leert beoordelen of gegevens volledig, actueel, consistent en ruimtelijk betrouwbaar zijn en of ze geschikt zijn voor het beheervraagstuk waarvoor je ze wilt gebruiken.

Je maakt kennis met de Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT) en andere basisregistraties en open geodata die als geografische ondergrond of aanvullende informatie binnen het beheer worden gebruikt. Je leert hoe bijvoorbeeld gegevens uit de BGT, BAG, BRT en BRO kunnen worden gecombineerd met beheerdata, afhankelijk van het beheervraagstuk.

Daarnaast maak je kennis met het belang van open standaarden, gegevensmodellen, API’s en webservices voor het uitwisselen en combineren van geografische informatie. Je ontdekt waarom interoperabiliteit belangrijk is wanneer gegevens afkomstig zijn uit verschillende beheersystemen, registraties en organisaties.

Je leert hoe verschillende datasets elkaar aanvullen en kunnen worden gecombineerd tot één samenhangend beeld van de openbare ruimte. Daarbij leer je beoordelen welke gegevens nodig zijn voor verschillende beheervraagstukken en hoe geografische informatie helpt om relaties tussen objecten, werkzaamheden en gebieden zichtbaar te maken.

Beheer van de openbare ruimte analyseren met QGIS

Na de theoretische basis ga je onder begeleiding van de docent praktisch aan de slag met QGIS als open-source GIS-platform. Je leert beheerdata combineren, controleren, analyseren en visualiseren om de openbare ruimte ruimtelijk inzichtelijk te maken.

Je brengt verschillende objectgroepen in kaart en koppelt objectgegevens aan locaties. Daarnaast analyseer je inspectie- en conditiegegevens, selecteer je objecten op basis van beheerkenmerken en maak je kaarten waarmee onderhouds- en vervangingsopgaven zichtbaar worden.

Ook leer je gegevens uit verschillende beheerdisciplines en open databronnen samen te brengen. Hierdoor kun je integraal naar een gebied kijken en onderzoeken waar beheeropgaven, werkzaamheden en andere ontwikkelingen elkaar ruimtelijk beïnvloeden.

Van analyse naar onderbouwd beheeradvies

Tijdens de cursus werk je met realistische praktijkvoorbeelden en beheerdata. Je kruipt in de rol van beheerder of Geo-ICT-medewerker en werkt aan vraagstukken zoals die voorkomen bij gemeenten, provincies, waterschappen, adviesbureaus en andere organisaties die verantwoordelijk zijn voor de openbare ruimte.

Je analyseert de beschikbare gegevens, beoordeelt de kwaliteit en bruikbaarheid ervan, brengt beheeropgaven in kaart en onderbouwt welke werkzaamheden of maatregelen nodig zijn. Daarbij kijk je niet alleen naar afzonderlijke objecten, maar ook naar de samenhang tussen verschillende beheerdisciplines en actuele opgaven zoals duurzaamheid en klimaatbestendigheid.

Je werkt onder andere aan de volgende praktijkopdrachten:

  • Breng voor een gebied in kaart welke objecten in de openbare ruimte aanwezig zijn en welke beheerinformatie beschikbaar is.
  • Controleer object- en beheerdata op volledigheid, actualiteit, consistentie en ruimtelijke betrouwbaarheid.
  • Combineer beheerdata met relevante basisregistraties en open geografische databronnen.
  • Analyseer inspectie- en conditiegegevens en bepaal welke objecten onderhoud of vervanging nodig hebben.
  • Combineer gegevens over verschillende beheerdisciplines en onderzoek waar werkzaamheden op elkaar kunnen worden afgestemd.
  • Onderzoek hoe geografische informatie kan bijdragen aan duurzaam en klimaatbestendig beheer van een gebied.
  • Breng onderhouds- en vervangingsopgaven ruimtelijk in beeld en bepaal waar prioriteiten liggen.
  • Stel voor een beheerorganisatie een onderbouwd beheeradvies op, inclusief kaarten, analyses en voorgestelde maatregelen.

Na afloop beschik je over de praktische vaardigheden om beheerdata zelfstandig te beoordelen en te gebruiken, beheeropgaven ruimtelijk te analyseren en geografische informatie te vertalen naar concrete en onderbouwde adviezen voor het beheer van de openbare ruimte.

Inschrijven voor blended learning

€495,-
  • Start: 1 uur online sessie
  • Zelfstudie: Cursusmateriaal bekijken
  • Einde: 1 uur online sessie
Inschrijven voor deze blended learning

Je ontvangt persoonlijke begeleiding. Na je aanmelding neemt onze cursuscoördinator contact met je op om je eerste sessie in te plannen.

Leerdoelen

  • De belangrijkste objecten, beheerdisciplines en processen binnen het beheer van de openbare ruimte herkennen en beschrijven.
  • De beheerketen van inventarisatie en registratie tot inspectie, onderhoud, vervanging en actualisatie begrijpen en toepassen.
  • Objectgegevens, geografische informatie, inspectiegegevens en conditiegegevens verzamelen, beoordelen en combineren.
  • De kwaliteit van beheerdata beoordelen op volledigheid, actualiteit, consistentie en ruimtelijke betrouwbaarheid.
  • Beheerdata combineren met basisregistraties, open geodata en andere relevante geografische databronnen.
  • Het belang van open standaarden, gegevensmodellen, API’s en webservices voor het uitwisselen en combineren van beheerinformatie begrijpen.
  • Beheerdata met QGIS controleren, analyseren en visualiseren.
  • Onderhouds- en vervangingsopgaven met behulp van geodata ruimtelijk inzichtelijk maken en prioriteren.
  • Gegevens uit verschillende beheerdisciplines combineren om de openbare ruimte integraal te analyseren.
  • Geo-ICT inzetten bij vraagstukken rond duurzaam en klimaatbestendig beheer van de openbare ruimte.
  • Ruimtelijke analyses vertalen naar onderbouwde beheeradviezen, kaarten en passende maatregelen.

Meer informatie?

Heb je vragen over de inhoud van de cursus? Of twijfel je of de cursus aansluit bij jouw leerdoelen of wensen? Liever incompany of een privé cursus? We helpen je graag verder.

FAQ's Blended Learning Beheer Openbare Ruimte

Beheer Openbare Ruimte omvat een groot aantal objecten die samen de fysieke leefomgeving vormen. Denk aan wegen, fietspaden en trottoirs, openbaar groen en bomen, riolering en drainage, openbare verlichting, verkeersborden, straatmeubilair, speelvoorzieningen, watergangen, bruggen, duikers en andere civiele kunstwerken. Per objectgroep worden gegevens bijgehouden over bijvoorbeeld locatie, type, materiaal, afmetingen, aanlegjaar, conditie, inspecties en onderhoud. Tijdens de cursus leer je deze verschillende objectgroepen herkennen en begrijpen hoe ze binnen één gebied met elkaar samenhangen.

De Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT) vormt voor veel organisaties een belangrijke geografische ondergrond voor het beheer van de openbare ruimte. De BGT beschrijft objecten in de fysieke leefomgeving, zoals wegen, trottoirs, groen, water, gebouwen en terreinen. Een BOR-beheersysteem bevat vervolgens aanvullende beheerinformatie over objecten, zoals materiaal, aanlegjaar, kwaliteit, conditie, inspectiedatum en gepland onderhoud. De BGT en BOR hebben daarmee verschillende functies, maar kunnen ruimtelijk sterk met elkaar samenhangen.

Naast de BGT kunnen ook andere basisregistraties en landelijke gegevensbronnen worden gebruikt. De BAG levert bijvoorbeeld informatie over gebouwen en adressen, de BRT geeft topografische context en de BRO bevat gegevens over bodem en ondergrond. Afhankelijk van het beheervraagstuk kunnen daarnaast bijvoorbeeld kadastrale, hoogte-, verkeers-, water- en omgevingsgegevens worden toegevoegd. Tijdens de cursus leer je hoe dergelijke gegevens als ondergrond of aanvullende informatie kunnen worden gecombineerd met beheerdata. Het daadwerkelijk beheren van de BGT, BAG, BRO en andere basisregistraties valt buiten deze cursus; hier staat centraal hoe een BOR-beheerder deze gegevens gebruikt.

Vrijwel ieder object in de openbare ruimte heeft een locatie. Daardoor is GIS bij uitstek geschikt om beheerinformatie te organiseren, bekijken en analyseren. Met GIS kan een beheerder bijvoorbeeld zien waar wegen met achterstallig onderhoud liggen, welke bomen binnenkort moeten worden geïnspecteerd, waar storingen aan openbare verlichting voorkomen of welke bruggen en duikers aandacht nodig hebben.

GIS wordt ook gebruikt om verschillende beheeropgaven met elkaar te combineren. Wanneer riolering moet worden vervangen, kan op dezelfde kaart worden bekeken wat de toestand van de weg is, welke bomen aanwezig zijn, waar kabels en leidingen liggen en welke andere werkzaamheden gepland staan. Tijdens de cursus gebruik je QGIS om dergelijke beheerkaarten te bekijken, combineren en interpreteren. Zo leer je hoe GIS ondersteunt bij inventarisatie, inspectie, onderhoudsplanning, prioritering, samenwerking en besluitvorming.

Gemeenten zijn belangrijke beheerders van de openbare ruimte en beheren onder andere lokale wegen, groenvoorzieningen, riolering, verlichting en speelvoorzieningen. Daarnaast beheren provincies en Rijkswaterstaat infrastructuur, beheren waterschappen watergangen en waterstaatkundige objecten en beheren nuts- en netwerkbedrijven kabels, leidingen en andere netwerken. Aannemers, ingenieursbureaus en inspectiebedrijven voeren bovendien veel werkzaamheden uit namens deze beheerders. Tijdens de cursus leer je welke organisaties welke objecten beheren en hoe zij beheerinformatie gebruiken en met elkaar uitwisselen.

Onderhoud en vervanging worden bepaald op basis van meerdere factoren. De technische conditie en resultaten van inspecties zijn belangrijk, maar ook leeftijd, materiaal, gebruiksintensiteit, veiligheid, storingen, onderhoudshistorie en kosten spelen een rol. Daarnaast kunnen beleidsdoelen rond duurzaamheid, klimaatadaptatie, toegankelijkheid en leefbaarheid invloed hebben op de planning. Door deze informatie geografisch te combineren kan worden bepaald waar de grootste beheeropgaven liggen en welke werkzaamheden prioriteit hebben. Daarbij wordt steeds vaker gekeken of werkzaamheden aan verschillende objecten binnen hetzelfde gebied gezamenlijk kunnen worden uitgevoerd.