Welke vraagstukken onderzoek je binnen Bodem en Milieu Basis?
Ook klassikaal te volgen: Bodem en Milieu Basis is ook beschikbaar als klassikale cursus van 3 lesdagen. Bekijk de klassikale cursus Bodem en Milieu Basis.
- Hoe beïnvloeden bodem, ondergrond, landgebruik en menselijke activiteiten de kwaliteit van onze leefomgeving?
- Waar komen bodemverontreiniging en andere milieuproblemen voor en hoe kun je deze geografisch onderzoeken?
- Welke geografische gegevens zijn beschikbaar voor bodemonderzoek, milieubeheer en ruimtelijke vraagstukken?
- Hoe kun je bodemtypen, bodemgebruik en milieugegevens combineren en analyseren met QGIS?
- Hoe maak je met open geodata ruimtelijke patronen en mogelijke milieurisico’s inzichtelijk?
Tijdens deze Blended Learning leer je hoe je bodem- en milieuvraagstukken met QGIS en open geodata ruimtelijk onderzoekt. Je ontdekt hoe bodem, ondergrond, water, landgebruik en menselijke activiteiten met elkaar samenhangen en hoe geografische gegevens helpen om deze samenhang zichtbaar te maken. Je ontwikkelt praktische vaardigheden om bodem- en milieugegevens te analyseren en de resultaten overzichtelijk te presenteren als ondersteuning bij milieubeheer, bodemonderzoek en ruimtelijke planvorming.
De theorie achter bodem en milieu
Een goede ruimtelijke analyse begint met basiskennis van bodem en milieu. Je maakt kennis met de opbouw en eigenschappen van de bodem, bodemvorming, bodemtypen en de samenhang tussen bodem, ondergrond, grondwater en landgebruik. Ook ontdek je hoe natuurlijke processen en menselijke activiteiten de bodem- en milieukwaliteit beïnvloeden.
Daarnaast leer je belangrijke begrippen kennen, zoals bodemkwaliteit, bodemverontreiniging, verspreidingsroutes, milieubelasting en milieunormen. Je maakt kennis met de rol van bodem en milieu binnen de Omgevingswet en de betekenis van betrouwbare gegevens voor onderzoek, monitoring en besluitvorming.
Deze basiskennis helpt je om geografische gegevens beter te begrijpen en de resultaten van ruimtelijke analyses op een verantwoorde manier te interpreteren.
Werken met open data
Een goede bodem- en milieuanalyse begint met geschikte geografische gegevens. Daarom maak je kennis met open databronnen zoals de Basisregistratie Ondergrond (BRO), bodemkaarten, PDOK, het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN) en beschikbare gegevens over landgebruik, grondwater en milieukwaliteit.
Je leert hoe je deze gegevens kunt vinden, verzamelen, controleren en combineren in QGIS. Daarbij besteed je aandacht aan datakwaliteit, ruimtelijke referenties, actualiteit, schaalniveau en de mogelijkheden en beperkingen van verschillende datasets.
Je ontdekt hoe open geodata kan worden gebruikt om bodemtypen, bodemgebruik, milieukenmerken en ruimtelijke patronen inzichtelijk te maken. Ook leer je onderscheid maken tussen gegevens die geschikt zijn voor een eerste ruimtelijke verkenning en gegevens waarvoor aanvullend specialistisch onderzoek nodig is.
Bodem en milieu analyseren in QGIS
Na de theoretische basis ga je zelf aan de slag in QGIS. Je leert open geodata combineren, verwerken, analyseren en visualiseren om bodem- en milieuvraagstukken ruimtelijk inzichtelijk te maken.
Je voert praktische analyses uit, zoals het vergelijken van bodemtypen en landgebruik, het onderzoeken van de ligging van milieubelastende activiteiten en het analyseren van de ruimtelijke samenhang tussen bodem, grondwater en menselijke activiteiten.
Daarnaast maak je kennis met technieken zoals ruimtelijke selecties, buffers, overlays en thematische kaarten. Je leert hoe je deze technieken gebruikt om geografische patronen en mogelijke aandachtspunten voor bodem- en milieuonderzoek zichtbaar te maken.
Je leert de resultaten te controleren, interpreteren en presenteren met duidelijke kaarten en visualisaties, waarbij je rekening houdt met de kwaliteit en beperkingen van de gebruikte gegevens.
Van analyse naar bruikbare informatie
Tijdens de Blended Learning werk je met realistische praktijkvoorbeelden en open datasets. Je onderzoekt bodem- en milieuvraagstukken zoals die voorkomen bij gemeenten, provincies, omgevingsdiensten, waterschappen, onderzoeksinstellingen en adviesbureaus.
Je leert hoe je beschikbare geografische gegevens gebruikt om bodemkenmerken, milieubelasting en ruimtelijke patronen te onderzoeken. De nadruk ligt op het uitvoeren van praktische analyses en het presenteren van resultaten die kunnen bijdragen aan verder bodem- en milieuonderzoek en ruimtelijke besluitvorming.
Je werkt onder andere aan opdrachten zoals:
- Onderzoek met bodemkaarten en landgebruiksgegevens welke bodemtypen voorkomen in een gebied en hoe deze samenhangen met het huidige gebruik.
- Breng met beschikbare geografische gegevens de ruimtelijke samenhang tussen bodem, ondergrond, grondwater en landgebruik in kaart.
- Zoek en combineer geschikte open datasets uit onder andere BRO en PDOK voor een bodem- of milieuvraagstuk.
- Onderzoek met QGIS de ligging van milieubelastende activiteiten ten opzichte van woningen, natuurgebieden en andere gevoelige functies.
- Voer ruimtelijke selecties, bufferanalyses en overlays uit om mogelijke aandachtspunten voor bodem- en milieuonderzoek te identificeren.
- Maak voor een praktijkvraagstuk een overzichtelijke ruimtelijke analyse, inclusief kaarten, visualisaties en een toelichting op de gebruikte gegevens, analysemethoden en beperkingen.
Na afloop beschik je over de praktische vaardigheden om bodem- en milieuvraagstukken met QGIS en open geodata ruimtelijk te onderzoeken. Je kunt relevante geografische gegevens verzamelen en combineren, bodem- en milieukenmerken analyseren en de resultaten overzichtelijk presenteren. Daarmee leg je een stevige Geo-ICT-basis voor verdere verdieping in specialistische onderwerpen zoals bodemkwaliteit, bodemverontreiniging, milieumonitoring, grondwater, ruimtelijke milieuanalyse en GeoAI.
