Welke vraagstukken leer je oplossen binnen Ruimtelijke Planning Basis?
Wil je Ruimtelijke Planning Basis liever onder begeleiding van een docent volgen? Deze Blended Learning is ook beschikbaar als driedaagse klassikale cursus Ruimtelijke Planning Basis.
Ruimtelijke planning gaat over het maken van onderbouwde keuzes voor de inrichting en ontwikkeling van onze leefomgeving. De beschikbare ruimte is beperkt, terwijl de behoefte aan woningen, bedrijvigheid, mobiliteit, natuur, water en energie blijft veranderen. Geo-ICT helpt om deze ruimteclaims zichtbaar te maken, belangen te vergelijken en mogelijke gevolgen van ruimtelijke keuzes te onderzoeken.
Tijdens de Blended Learning Ruimtelijke Planning Basis leer je onder andere de volgende vraagstukken onderzoeken:
- Hoe wordt de beschikbare ruimte verdeeld tussen wonen, werken, mobiliteit, natuur, water, landbouw en energie?
- Hoe kun je bestaand ruimtegebruik en ruimtelijke ontwikkelingen inzichtelijk maken met QGIS en open geodata?
- Welke geografische factoren bepalen of een locatie geschikt is voor woningbouw, bedrijvigheid of nieuwe infrastructuur?
- Hoe herken je conflicterende ruimteclaims en hoe kun je verschillende ruimtelijke belangen tegen elkaar afwegen?
- Hoe beïnvloeden bodem, water, klimaat en natuur de mogelijkheden voor ruimtelijke ontwikkeling?
- Hoe onderzoek je de bereikbaarheid van voorzieningen, woongebieden en werklocaties met geografische gegevens?
- Hoe worden ruimtelijke plannen en beleidskeuzes op lokaal, regionaal, nationaal en Europees niveau op elkaar afgestemd?
- Welke rol spelen de Nederlandse Omgevingswet en andere beleidskaders bij ruimtelijke besluitvorming?
- Hoe kun je verschillende ruimtelijke ontwikkelscenario’s vergelijken en de gevolgen daarvan op kaarten zichtbaar maken?
- Hoe vertaal je geografische analyses naar begrijpelijke kaarten en onderbouwde adviezen voor ruimtelijke planning en gebiedsontwikkeling?
Je leert deze vraagstukken vanuit een geografisch perspectief te benaderen. Daarbij gebruik je QGIS en open geodata om ruimtelijke informatie te combineren, patronen te herkennen en verschillende ontwikkelmogelijkheden te onderzoeken. De nadruk ligt op het begrijpen van ruimtelijke samenhang en het ondersteunen van besluitvorming met betrouwbare geografische informatie.
De theorie achter Ruimtelijke Planning Basis
Ruimtelijke planning en gebiedsontwikkeling: ruimtelijke planning richt zich op de inrichting, het gebruik en de toekomstige ontwikkeling van gebieden. Daarbij worden maatschappelijke, economische en ecologische belangen afgewogen. Gebiedsontwikkeling vertaalt deze keuzes naar concrete veranderingen in de leefomgeving, zoals woningbouw, infrastructuur, natuurontwikkeling en de energietransitie.
Ruimtegebruik en ruimtelijke functies: gebieden vervullen verschillende functies, waaronder wonen, werken, landbouw, recreatie, natuur en mobiliteit. Deze functies kunnen elkaar versterken, maar ook met elkaar concurreren. Door ruimtegebruik geografisch in kaart te brengen, ontstaat inzicht in bestaande functies, ruimtelijke patronen en mogelijke knelpunten.
Ruimtelijke schaalniveaus en beleid: ruimtelijke vraagstukken spelen op lokaal, regionaal, nationaal en Europees niveau. Gemeenten, provincies, nationale overheden en Europese instellingen beïnvloeden de ruimtelijke ontwikkeling vanuit verschillende verantwoordelijkheden en beleidsdoelen. Je leert hoe ruimtelijke keuzes op deze schaalniveaus samenhangen en elkaar beïnvloeden.
Wetgeving en de Omgevingswet: ruimtelijke ontwikkeling vindt plaats binnen wettelijke en beleidsmatige kaders. De Nederlandse Omgevingswet biedt een praktijkvoorbeeld van hoe regels, beleidsdoelen en belangen voor de fysieke leefomgeving worden samengebracht. Je maakt kennis met de betekenis van omgevingsvisies, omgevingsplannen en geografische informatie voor ruimtelijke besluitvorming, zonder dat juridische verdieping centraal staat.
Geografische informatie en open geodata: ruimtelijke planning maakt gebruik van geografische gegevens over onder andere gebouwen, percelen, infrastructuur, bodem, water, natuur, bevolking en voorzieningen. Je maakt kennis met open databronnen zoals PDOK, BAG, BGT en andere nationale en Europese geodatavoorzieningen. Daarbij leer je waarom actualiteit, nauwkeurigheid, schaalniveau en datakwaliteit belangrijk zijn voor betrouwbare analyses.
GIS en ruimtelijke analyse met QGIS: een geografisch informatiesysteem maakt het mogelijk om verschillende kaartlagen te combineren en ruimtelijke verbanden te onderzoeken. Met QGIS leer je bestaande ruimtelijke gegevens bekijken, selecteren, combineren en visualiseren. Je maakt kennis met eenvoudige analysetechnieken, zoals buffers, overlays en locatievergelijkingen, waarmee ruimtelijke vraagstukken inzichtelijk worden gemaakt.
Locatiegeschiktheid en ruimtelijke afwegingen: bij het kiezen van locaties voor nieuwe ontwikkelingen spelen factoren zoals bereikbaarheid, bodemgesteldheid, waterveiligheid, bestaande bebouwing, natuurwaarden en beschikbare infrastructuur een rol. Je leert hoe deze factoren geografisch kunnen worden gecombineerd om geschikte locaties te onderzoeken en verschillende belangen inzichtelijk af te wegen.
Bodem, water, klimaat en duurzame ontwikkeling: ruimtelijke planning vraagt om aandacht voor de natuurlijke kenmerken en beperkingen van een gebied. Bodem en water beïnvloeden bijvoorbeeld de geschiktheid voor bebouwing, terwijl klimaatverandering nieuwe eisen stelt aan waterberging, hittebestendigheid en bescherming tegen overstromingen. Je ontdekt hoe geografische informatie bijdraagt aan klimaatbestendige en duurzame ruimtelijke keuzes.
Ruimtelijke scenario’s en besluitvorming: toekomstige ontwikkelingen zijn onzeker en kunnen op verschillende manieren worden vormgegeven. Met ruimtelijke scenario’s worden mogelijke alternatieven onderzocht, bijvoorbeeld voor woningbouw, mobiliteit of natuurontwikkeling. Je leert hoe kaarten en eenvoudige geografische analyses helpen om de gevolgen van deze alternatieven te vergelijken en begrijpelijk te presenteren aan beleidsmakers en andere betrokkenen.
